Great Aspirations: Examining VOT of Word-Initial Voiceless Stops in English and Serbian in Serbian EFL Speakers (Philologia, 2023)
Uloga aspiracije (pozitivno vreme nastupa zvučnosti) značajno se razlikuje u engleskom i srpskom jeziku. Dok pozitivno vreme nastupa zvučnosti ima distinktivnu funkciju u razlikovanju zvučnih i bezvučnih ploziva u engleskom, to nije slučaj u srpskom jeziku. Stoga bi jasan kontrast između dugih ploziva engleskog jezika i kratkih ploziva srpskog jezika mogao biti izazov za srpske govornike engleskog jezika. Ovaj rad ispituje stepen aspiracije kod bezvučnih ploziva u inicijalnoj poziciji u rečima na srpskom i engleskom jeziku kod dve ciljne grupe srpskih govornika engleskog: pet govornika srednjeg nivoa i pet naprednih govornika engleskog jezika. Osnovno pitanje istraživanja jeste u kojoj meri maternji jezik (L1) utiče na izgovor stranog jezika (L2) i na koji način se to ispoljava kod ove dve grupe ispitanika. Uzorci za analizu dobijeni su uz pomoćprograma Praat (Boersma/Weenink 2022), snimanjem govora ispitanika koji čitaju rečenice sa ciljnim rečima u kojima se bezvučni plozivi nalaze u početnoj poziciji. Za svaki uzorak meri se vreme nastupa zvučnosti, odnosno interval između realizacije ploziva i početka fonacije sledećeg glasa, izraženo u milisekundama (ms). Rezultati pokazuju da se aspiracija naprednijih govornika engleskog podudara sa izvornim govornicima. U ovom ispitivanju zabeleženi su i neočekivani rezultati, konkretno L2 transfer, gde isti napredni govornici plozive na srpskom jeziku izgovaraju sa izraženom aspiracijom, što odstupa od uobičajenih fonetskih karakteristika izvornih govornika srpskog. Rezultati takođe pokazuju da, iako realizacija ploziva sa produženom artikulacijom kod govornika srednjeg nivoa engleskog nije podudarna izgovoru maternjih govornika, ova grupa ispitanika pravi jasniju razliku kada je u pitanju primena vremena nastupa zvučnosti u maternjem i stranom jeziku.
Keywords: aspiracija; vreme nastupa zvučnosti; L1 transfer; L2 transfer; srpski govornici engleskog